ถ้าถามทุกคนว่า “ตื่นมาแล้วหยิบโทรศัพท์มือถือขึ้นมาเปิดโซเชียลมีเดียเลยเป็นสิ่งที่ดีไหม?” หรือ “ดึกดื่นค่ำคืนเปิด Netflix ดูทั้ง ๆ ที่รู้ว่าพรุ่งนี้ต้องตื่นไปทำงานแต่เช้าเป็นสิ่งที่ควรทำไหม?” เชื่อว่าแทบจะทุกคนทราบอยู่แล้วว่ามันไม่ใช่สิ่งที่ควรทำ มันเป็นนิสัยเสียที่เรารู้อยู่แก่ใจว่ามันไร้ประโยชน์ แย่สำหรับตัวเอง แต่จนแล้วจนรอดก็ยังทำอยู่ดี พอทำเสร็จก็จะมาเสียใจทีหลังว่าไม่ควรทำเลย แต่พอมีโอกาสได้ตัดสินใจอีกครั้งในอนาคต ก็ยังทำผิดซ้ำเดิมอยู่ดี
มีหนังสือและคำแนะนำดี ๆ จากคุณหมอที่อ้างอิงหลักวิทยาศาสตร์ นักคิดนักปรัชญาออกมาให้เสนอทางออกมากมายเกี่ยวกับเรื่องนิสัยเสียที่รู้ว่าไม่ดี แต่เราก็ยังทำวันแล้ววันเล่า ยังไม่มีทางแก้ที่เป็นยาวิเศษหรือคำอธิบายใดที่จะบอกได้ว่าทำไมเราถึงยังเป็นแบบนี้อยู่ แต่ถ้าเรากำลังมองหาเคล็ดลับอะไรสักอย่างที่พอจะบรรเทาปัญหาตรงนี้ วิธีของศาสตราจารย์ Arthur C. Brooks จาก Harvard Business School อาจจะพอช่วยคุณได้
Brooks เขียนคอลัมน์ “How to Build a Life” บนเว็บไซต์ ‘The Atlantic’ ซึ่งในนั้นเขาจะแชร์บทความเกี่ยวกับการใช้ชีวิตให้มีความสุขและมีประสิทธิภาพมากขึ้นในแต่ละวัน โดยส่วนใหญ่แล้วเป็นข้อมูลที่เป็นผลมาจากงานวิจัย ส่วนใหญ่บทความเหล่านี้ก็ได้รับความนิยมในวงกว้างและมีคนหยิบไปพุดถึงอยู่บ่อย ๆ แต่มีบทความหนึ่งชื่อ “Stop Spending Time on Things You Hate” หรือแปลว่า “หยุดใช้เวลาไปกับสิ่งที่คุณเกลียดได้แล้ว” ซึ่งเขาได้แชร์เคล็ดลับน่าสนใจที่เราควรจะลองเอามาปรับใช้ดูเพื่อแก้นิสัยไม่ดีเหล่านั้น
เขาเล่าว่าหลังจากที่นอนดู Netflix จนถึงตีสาม ก็เริ่มรู้แล้วว่านี่เป็นปัญหาที่เขาต้องรีบแก้ไป เลยไปค้นหาข้อมูลว่าจะหลีกเลี่ยงการใช้เวลาอย่างเปล่าประโยชน์แบบนี้ได้ยังไงกัน (ซึ่งนิสัยที่ไม่ดีของแต่ละคนก็จะแตกต่างกันออกไป) วิธีที่น่าสนใจที่เขาเจอก็คือการ ‘มอบมูลค่าเป็นจำนวนเงินให้กับช่วงเวลาเหล่านั้น’ นั่นเอง
Brooks เล่าต่อไปว่าในปี 2012 นักวิจัยที่มหาวิทยาลัย University of Toronto ได้ขอให้อาสาสมัครคำนวนตัวเลขค่าเฉลี่ยรายได้ที่พวกเขาได้รับในแต่ละชั่วโมง หลังจากนั้นก็ให้เก็บตัวเลขนั้นไว้ในใจตอนที่กำลังทำใช้เวลาอย่างเปล่าประโยชน์อยู่ สิ่งที่นักวิจัยพบก็คือว่าคนที่เข้าร่วมการทดลองมักจะรายงานว่าตัวเองใช้เวลากับเรื่องที่ไม่มีประโยชน์ลดลง ไม่ไถหน้าฟีดของ Facebook หรือ Instagram อย่างไร้จุดหมาย ไม่นั่งอ่านข่าวซุบซิบดาราคนนั้นคนนี้ไปเรื่อยอย่างไม่รู้จบ ไม่กด ‘Next Episode’ ของ Netflix บ่อยเหมือนเดิม เพราะในหัวมักจะคิดว่าเวลาที่เสียไปนี้กลายเป็นเงินเท่าไหร่แล้ว
ยกตัวอย่างง่าย ๆ ว่าถ้าคุณทำงานได้วันละ 500 บาท ซึ่งต้องทำงานวันละ 8 ชั่วโมง หมายถึงว่าแต่ละชั่วโมงที่ทำงานนั้นมีค่าเท่ากับ 62.50 บาท เพราะฉะนั้นถ้าเราใช้เวลาไหลฟีด Facebook วันละ 2 ชั่วโมง (ซึ่งโดยเฉลี่ยแล้วคนใช้ประมาณ 142 นาที หรือ 2 ชั่วโมงกับ 22 นาทีต่อวัน) หมายความว่าเราใช้เงินไป 130 บาท ของเวลาที่มีค่ากับกิจกรรมที่ไร้ประโยชน์เหล่านั้นในแต่ละวันไปเรียบร้อย แล้วถ้าเราใช้เวลารวม ๆ กัน เล่น Facebook, Instagram, YouTube, Netflix, Tiktok ไปวันละ 5 ชั่วโมงหล่ะ? (เพราะรวมกันจริง ๆ แล้วมันอาจจะประมาณนี้เลยในแต่ละวัน) กลายเป็น 312.50 บาท ไปเลยทันที
ลองคิดแบบนี้ก็ได้ครับว่าถ้าเราต้องเสียเงิน 130 บาท ต่อวันเพื่อไถ Facebook เราจะทำไหม? คงไม่มีใครอยากทำแน่ ๆ หล่ะ เพราะฉะนั้นเมื่อไหร่ก็ตามที่เรากำลังทำอะไรที่ ‘รู้ทั้งรู้ว่าไม่ดีแต่ก็ยังทำ’ อยู่หล่ะก็ ให้คิดถึงตัวเลขเหล่านี้ในหัวไว้ก่อนเลย แปลงชั่วโมงเหล่านั้นให้มีคุณค่าเป็นตัวเงิน อาจจะช่วยผลักดันให้เราตัดสินใจได้ดีมากขึ้น
Brooks บอกว่าเป้าหมายไม่ใช่การหยุดทุกอย่าง ไม่รีแลกซ์ ไม่ใช้งาน หรือไม่ทำอะไรสนุก ๆ ที่ตัวเองชื่นชอบ (ก็ YouTube มีแต่วีดีโอสนุก ๆ นี้หน่า) แต่เป็นการ ‘จัดการ’ แต่ละวันให้ดีมากขึ้นต่างหาก ให้มีเวลาทำในสิ่งที่เราให้คุณค่า เพราะที่จริงแล้วการใช้ชีวิตอย่างไร้ประโยชน์ก็คือการทำสิ่งที่ไม่ก่อให้เกิดคุณค่ากับเรานั่นเอง
การตั้งมูลค่าให้กับเวลาของเรานั้นไม่ได้หมายถึงว่าเราจะต้องบังคับตัวเองให้ทำงานให้เยอะขึ้น แต่เป็นการเตือนตัวเองว่าในทุก ๆ วันนั้นเราปล่อยเวลาให้เสียไปมากขนาดไหน และเวลาที่เราเสียไปนี้แหละรวม ๆ กันแล้วก็จะกลายเป็นชีวิตที่เราจะเสียไปเช่นเดียวกัน เพราะฉะนั้นจงใช้มันกับสิ่งที่นำความสุขมาให้กับเราจริง ๆ แทนที่จะเป็น ‘อีกสักตอน’ บน Netflix หรือ ‘เลื่อน ๆ ดูหน่อยเผื่อมีอะไรน่าสนใจ’ บน Facebook
อ้างอิง
https://www.theatlantic.com/family/archive/2021/04/waste-time-thoreau-walden/618732
หนังสืออีกเล่มของ Brooks ที่แปลขายในไทย : Build The Life You Want – https://s.shopee.co.th/AUm6aPjxnU
Producktivity 
Leave a comment